Vier zaterdagmiddag ‘80 jaar vrijheid’ met raadsleden in de publiekshal

ZEIST De gemeenteraad van Zeist organiseert voor zaterdagmiddag 8 november van 12.30 tot 17.00 uur een evenement in het kader van ‘80 jaar vrijheid’. De organisatie is in handen van een kleine groep raadsleden. Zij doen dit los van hun politieke achtergrond als vertegenwoordigers van de lokale democratie in zijn geheel. En ze hopen dat het zaterdag druk zal zijn in het gemeentehuis. Het programma bestaat uit serieuze onderdelen zoals lezingen in de raadszaal en kinderspel zoals schminken of kleuren. Ook kunnen bezoekers in gesprek gaan met leden van de gemeenteraad.

Van symposium en thematafels tot schminken

Raads- en commissieleden Jarno Goosmann, Dick van Ginkel en Jan Bredius zitten in de organisatie van de viering van ‘80 jaar vrijheid’ en vertellen waarom het belangrijk is om stil te staan bij vrede en democratie, juist in een tijd waar deze verworvenheden op veel plekken in de wereld onder druk staan. 

DEMOCRATISCHE VERNIEUWING

Dick van Ginkel (D66) vindt dat de lokale democratie in Zeist een heel mooie trackrecord heeft en kijkt bijvoorbeeld met plezier terug op de Z-Battle en de Maaltijd van Zeist, initiatieven om de lokale democratie te vernieuwen. Die Z-Battle was een wedstrijd in 2016 waarbij iedere Zeistenaar ideeën kon aanleveren binnen de kaders die de raad had gesteld. Het leverde Zeist Blik & Burgers op. 

De ‘Maaltijd van Zeist’ uit 2018 gaf inwoners de mogelijkheid om rechtstreeks invloed uit te oefenen op de opgaven uit het hoofdlijnenakkoord. ,,De democratie is nooit klaar en vraagt onderhoud.’’ 

MORALITEIT

Dick verwacht veel van de lezing van Joyce Langenacker over Jan Schep, ambtenaar bij de burgerlijke stand in Zeist en verzetsman in de Tweede Wereldoorlog. Hij heeft vele joden, onderduikers en verzetsmensen gered door persoonsbewijzen te verstrekken en betaalde daarvoor de hoogste prijs. Hij werd gearresteerd en is in een concentratiekamp overleden. ,,Houd je je als ambtenaar aan de regels of vertaal je je moraliteit als er andere tijden aanbreken.’’

GEZOND VERSTAND ZEGEVIERT

Jan Bredius (Nieuw Democratisch Zeist) levert ook graag een bijdrage aan ‘80 jaar vrijheid’. ,,Vrijheid is iets waar we elke dag aan moeten werken, het is goed om daarbij stil te staan.’’ Tegelijkertijd is hij niet bang dat de democratie in Nederland zal bezwijken. ,,Het gezond verstand zegeviert dankzij ons meerpartijenstelsel. We hebben een mooie raad, met respect en ruimte voor meningsverschillen en oog voor verschillende invalshoeken.’’

Commissielid Jarno Goosmann (VVD) vindt het heel belangrijk dat we ons bewust zijn van de betekenis van vrijheid. ,,Dat is lastig uit te leggen. Het is alsof je een vis moet uitleggen wat water is.’’ Hij is een van de initiatiefnemers van een nieuw regionaal samenwerkingsverband voor veiligheid en stak meteen zijn vinger op toen er vrijwilligers werden gezocht voor de organisatie van dit evenement. ,,Het duurt tien jaar voordat we onze vrijheid weer groots kunnen vieren.’’ Hij verwijst naar de situatie in Oekraïne, waar mensen in het dagelijks leven ervaren wat het betekent als je je vrijheid kwijt raakt. ,,Anna Pryymak woont in Zeist en komt uit Oekraïne, zij vertelt wat vrijheid en het verlies daarvan betekenen.’’

GOEDE GEWOONTES

Communicatiespecialist Ingrid Wong ondersteunt de organiserende raadsleden bij allerlei praktische zaken. Zij kijkt vooral uit naar de lezing van bestuurskundige Kirstel Verdel die het huidige politieke klimaat in Amerika langs de democratische meetlat legt.

Ingrid: ,,Rechters en burgemeester worden hier benoemd, dat is een goede gewoonte, maar goede gewoontes kun je kwijtraken. Ik denk dat we hier met elkaar meters moeten maken om de democratie te versterken en ons moeten afvragen hoe we goede gewoontes kunnen borgen in wetgeving.’’

VOOR DE KINDEREN

Vrijheid vieren en leren wat vrijheid betekent  is volgens de organisatie ook belangrijk voor kinderen. Daarom zijn er zaterdagmiddag ook activiteiten voor kinderen in de publiekshal van het gemeentehuis. Kinderen kunnen zich laten schminken. 

Praktische bijkomstigheid is dat ook gezinnen met jonge kinderen op deze manier gemakkelijker naar dit evenement kunnen komen. ,,Je kunt er niet vroeg genoeg mee beginnen,’’ lacht Dick van Ginkel. Jarno Goosmann: ,,Van kleuters tot ouderen, iedereen die in Zeist woont is welkom.’’

Aan de thematafels gaan raadsleden graag in gesprek met onderwerpen die vrijheid en democratie raken. Jan Bredius: ,,Het moet een interactieve middag worden. Ik kijk er naar uit.’’

PROGRAMMA ‘WAT NOU VRIJHEID’

Zaterdag 8 november is tussen 12.30 en 17.00 uur is een gevarieerd programma in het gemeentehuis van Zeist dat vrij toegankelijk is voor iedereen.

SPREKERS

In de raadzaal zijn drie sprekers: 

Om 13.00 uur spreekt burgemeester Joyce Langenacker over het ambtenarenverzet tijdens de bezetting en de lijnen naar nu

Anna Pryymak, afkomstig uit Oekraïne (Krim) en nu inwoonster van Zeist, heeft het om 14.00 uur over het verliezen van vrijheid en de keuzes die daaruit voortvloeien

Om 15.00 uur is het woord aan Kirsten Verdel, Amerikadeskundige en politiek analist. Ze rapporteert dagelijks de besluiten van Trump en de impact daarvan op vrijheid, rechtsstaat en democratie in de VS en schreef daarover het boek ‘De eerste 100 dagen van Trump’. Ze is ook actief in de groep Democratische Dijkverzwaring, die werkt aan de versteviging van onze democratie en rechtsstaat tegen mogelijke autocratische of dictatoriale krachten (ongeacht of deze van links of rechts komen).

Een videoregistratie van de drie lezingen is later te zien via het YouTube-kanaal van de gemeente Zeist.

MUZIEK EN VERHALEN

In de Trouwzaal zijn optredens van BRES, met liederen over vrijheid en verzet. Esther Kornalijnslijper vertelt verhalen; deze middag over vrijheid en de kracht en macht in ons allemaal om die te verdedigen.

TENTOONSTELLING

In de Publiekshal is een tentoonstelling van De Toets van dertig schilderijen in het thema ‘80 jaar vrijheid’, gemaakt in samenspraak met veteranen.

GESPREKKEN

Er zijn drie interactieve punten waar raadsleden in gesprek gaan met inwoners/bezoekers over vrijheid en de betekenis daarvan. Dat gebeurt aan de hand van een maquette, graffitimuur en vrijheidsblokken. Ook is er een plek waar kinderen zich kunnen laten schminken, en waar ze kleurplaten kunnen maken.

Het volledige programma is ook te vinden op: zeist.nl/8november