Bijeenkomst over slavernijverleden: ‘We hebben een gezamenlijke toekomst’

ZEIST ,,De pijn is onvoldoende gehoord, hoewel het soms van de daken is geschreeuwd. Dat er zoveel mensen naar deze bijeenkomst over het slavernijverleden gekomen zijn zegt mij dat u zich wilt laten raken door de ander. Dit samenzijn is een uitnodiging. ,Ik luister naar je, zeg het maar’. Van vinden naar voelen, dat is vanavond de uitdaging.’’ Met deze woorden opende burgemeester Koos Janssen vrijdagavond in de raadzaal van het gemeentehuis een bijeenkomst over het slavernijverleden. 

Het was een initiatief van onder andere gemeenteraadslid Martine Folkersma en Brenda Emmen-Hassell van Meander-Omnium. ,,Wat betekent de komma, die Mark Rutte plaatste achter de excuses voor het slavernijverleden, voor Zeist?’’ - daarover ging het volgens presentatrice Lara Nuberg deze avond, voor een volle publieke tribune met daarop ook diverse gemeenteraadsleden en wethouders. 

BEHANDELD ALS VEE

Naast burgemeester Janssen nam op de eerste rij een bijzondere gast plaats: Maria Liberia-Peters, voormalig minister-president van de Nederlandse Antillen. Na de burgemeester heette ook Brenda Emmen-Hassell de aanwezigen welkom. Ze vertelde over het contrast tussen hoe zij in Nederland ontvangen werd, ,,Ik voelde me hier welkom’’, en hoe haar grootouders als vee behandeld werden. ,,Laten we tonen hoe wij in Zeist een gezamenlijke toekomst hebben.’’

EMOTIONEEL ONDERWERP

Dr. Jurenne Hooi, onafhankelijk adviseur, bestuurder en keynote-speaker, gaf een persoonlijke lezing tijdens de bijeenkomst. ,,Ik heb veel lezingen gegeven, maar in deze tijd van het jaar vind ik het toch altijd spannend. Het slavernijverleden is een gevoelig en emotioneel onderwerp.’’

,,De grootmoeder van mijn moeder was een tot slaaf gemaakte. Van mijn moeder leerde ik op Curaçao de liedjes die op de plantages gezongen werden. De tot slaaf gemaakten waren volledig eigendom van de slavenhouders. Ik sta hier dan ook met ook het bloed van de slavenhouder door mij. Mijn vader sprak nooit over het verleden en de slavernij, hij vond dat te pijnlijk. Hij stimuleerde ons om te leren. ‘Kennis is macht’, zei hij.’’ De ongelijkwaardigheid duurt tot op de dag van vandaag, vertelde ze. ,,Ik sta altijd aan want ik ervaar elke dag micro-agressie. Ik zie mijn kleur altijd. Je zag me op een foto op een bijeenkomst van de universiteit. Ik lach en kijk vrolijk, maar, en vele donkere mensen zullen dat herkennen, je bent je er altijd van bewust dat je de enige zwarte bent.’’ 

,,Ik wil u een citaat meegeven van Pullitzer Price winnares Nikole Hannah-Jones. ‘Zwarte mensen willen verlost worden van herinneringen aan een verleden dat ze niet kunnen vergeten. Witte mensen willen verlost worden van herinneringen aan een verleden dat ze niet willen onthouden.’ Praten over het slavernijverleden is ongemakkelijk. Dat ongemak moet er zijn. Ik draag het mijn hele leven al, van de andere kant moet het nu ook komen. Ik verwerp de slachtofferrol, dat ik me neer zou moeten leggen bij het systeem. Ik moet het beste uit mezelf halen om het systeem te veranderen en ik heb er vertrouwen in dat die gelijkwaardigheid ooit komt. Maar ik zit met mijn ongeduld.’’

Op de bijeenkomst klonk ook muziek en poëzie. Zangeres Machteld Cambridge en gitarist Patrick Lauwerends zongen onder andere kinderliedjes uit Suriname, met onwerkelijke teksten over een slavenhandelaar die tot slaaf gemaakten brandmerkt. Spoken word was er van Rienaysa Lam-Antonia.

VLAM

De initiatiefnemers hopen dat de bijeenkomst de start is van meer gesprekken. ,,De vlam die hier gestart is nemen we mee, zodat die door blijft branden. Geef het door’’, zei Brenda Emmen-Hassel aan het einde van de bijeenkomst. De bezoekers kregen een klein lijstje mee. ,,Als u daar het gevoel van het openen van het hart op verwerkt, maken we er een mooie collage van.’’

Belangstellenden die willen meedenken of meehelpen met het organiseren van meer bijeenkomsten kunnen zich melden bij Cultuur Zeist via info@cultuurzeist.nl t.a.v. Brenda Emmen- Hassell