Engels sprekende chirurg uit Afghanistan moet toekijken: ‘Zonde die talentverspilling van statushouders’

REGIO John von Hebel uit Amersfoort is met pensioen maar heeft naar eigen zeggen ‘fantastisch werk’. Hij is nu zo’n drie jaar vrijwilliger bij VluchtelingenWerk Nederland. Hij helpt onder anderen Omar Jaweed en zijn gezin die enkele maanden terug in Soest kwamen wonen.

Hoognodig in de begeleiding van statushouder, vindt John van Hebel. ,,Want alles is hier totaal anders dan in Afghanistan en vind dan je weg maar eens door de Nederlandse bureaucratie. Hij helpt graag. ,,Zo kan ik iets bijdragen en het is een fantastische invulling van mijn vrije tijd.”

DOOLHOF

Wanneer vluchtelingen een verblijfsvergunning krijgen en uiteindelijk naar een eigen woning in een gemeente verhuizen, komt er ontzettend veel op hen af: verhuizen naar een onbekende plaats, snel de Nederlandse taal leren, een baan zoeken en de weg vinden in een doolhof van regelgeving. In Soest staat een team van vrijwilligers de vluchtelingen bij in deze roerige periode. Zij helpen nieuwkomers bij hun integratie in de Nederlandse samenleving.

VEEL GELEERD

Omar Jaweed is maar wat blij met die hulp. ,,We begonnen bij nul. Contracten afsluiten, alle administratie en de kinderen inschrijven bij de opvang en op school. In Afghanistan moet je daarvoor naar alle kantoren toe. Hier gaat alles online. John helpt me daarbij. Via een tweede computerscherm kijk ik mee en vul ik waar mogelijk zelf dingen in. Ik heb al heel veel geleerd.”

CHIRURG

Omar werkte in zijn vaderland als chirurg en werkte onder andere in het ziekenhuis van Médicins Sans Frontières in Kunduz, dat in 2015 werd gebombardeerd. Na de terugtrekking van de VS uit Afghanistan moest hij met zijn gezin vluchten naar Nederland. Alhoewel hij zijn specialisatie destijds volledig in het Engels deed in een Italiaans ziekenhuis in Kabul, mag hij in die taal hier niet aan de slag. ,,Kom maar terug als je Nederlands spreekt op B1 niveau,” luidde de uitleg. Terwijl artsen die tijdelijk in Nederland werken wel gewoon in het Engels hun werk mogen doen. John baalt daarvan. ,,Deze man kan heel veel doen in Nederland, maar loopt aan alle kanten tegen muren aan.

Omar mag hier dus geen Engelssprekende dokter zijn

GEEN KANS

,,Het is zo’n verspilling van talenten”, gaat John verder. ,,Ik kan daar moeilijk tegen. Ook eerdere cliënten, iemand met een management ICT training en zelfs een elektricien, lukten het niet een goede baan te vinden. Terwijl in die branches toch werk genoeg is. Ze krijgen gewoon geen kans. Het is doodzonde. Zij zouden geld op kunnen leveren in plaats van dat ze geld kosten.”

Omar focust zich nu helemaal op het zo snel mogelijk leren van Nederlands. Deze zomer hoopt hij het B1 niveau te halen. In de tussentijd heeft Médicins Sans Frontières weer contact met hem gezocht. Helaas niet voor een medische functie: hij is gevraagd ambassadeur te worden voor de organisatie.

SCHOOL

Gevraagd naar de dromen voor de toekomst komt Omar direct uit bij zijn kinderen. ,,Het is mijn droom en die van mijn dochters dat zij straks naar het voortgezet onderwijs mogen. In Afghanistan zou dat met het huidige regime niet mogelijk zijn voor hen. Dat is eigenlijk mijn droom voor alle Afghaanse kinderen, en dat ze mogen opgroeien in een goede omgeving waar ze zich vrij en veilig voelen.’

John heeft de toekomst ook helder. Meer reizen als straks zijn vrouw ook met pensioen is. Zijn werk voor VluchtelingenWerk wil hij voorzetten tot het niet meer gaat. ,,Na mijn pensioen doe ik alleen nog maar dingen die ik leuk vind, zei ik altijd. Daar ben ik nu mee bezig: dit is gewoon leuk werk. Ondanks soms de moeilijke kant, de verhalen van de mensen over wat ze allemaal meemaken. Hier heb ik het gevoel dat ik in ieder geval iets positiefs kan bijdragen.”

GEVAAR

Vluchtelingen zijn vaak halsoverkop vertrokken omdat hun leven in gevaar is, zonder een idee wat hun eindbestemming zal zijn. Vrijwilligers van VluchtelingenWerk begeleiden van aankomst naar toekomst. Op de opvanglocaties staan ze vluchtelingen bij, leggen ze uit hoe de asielprocedure verloopt en bieden ze een luisterend oor. En statushouders die verhuizen naar een eigen woning worden geholpen bij de integratie en bijvoorbeeld de taal.

Wie net als John de helpende hand wil bieden aan vluchtelingen kunnen voor meer informatie terecht op vrijwilligers.vluchtelingenwerk.nl.

Dit artikel is geschreven door Jeanet Verweij van VluchtelingenWerk Nederland.