Dohmen Draaft Door: Veilig

Ik wilde een stukje tikken over megacognitieve luiheid. Een mooie term voor het verschijnsel dat onze hersenen superlui worden. We trainen ze niet meer door zelf na te denken. Dat besteden we liever uit aan AI. Plat gezegd: mensen worden steeds dommer.

Zoals je spieren niet sterker worden van in bed liggen, gaan je hersenen niet beter functioneren door voortdurend instant-antwoorden te vragen aan het internet. Kaartlezen, afstand kunnen inschatten, begrip van gewicht, van getallen, dat zijn nog maar voorbeelden van simpele kennis en inzicht, die verloren gaat. Complexe problemen - waar we er steeds meer van hebben - vragen om mensen die zelf kunnen nadenken, die een sterke, creatieve geest hebben.

Maar daar ga ik het niet over hebben. Afgelopen week werd overschaduwd door afschuwelijk seksueel geweld tegen vrouwen, ook hier in Zeist. Daar is al veel over gezegd en mijn wijsheid schiet tekort er iets zinnigs aan toe te voegen. Het is vreselijk.

HOOP

Twee lichtpuntjes kwamen eruit voort. De spontane campagne ‘Wij eisen de nacht op’. Vrouwen hebben het recht om veilig thuis te komen, op elk uur van de dag en de nacht, op elk traject, in welke kleding ze ook dragen. Het succes van deze campagne is een hoopgevende beweging.

Het tweede lichtpuntje is dat er twee verdachten zijn opgepakt. Goed recherchewerk, tips van het publiek, informatie combineren, nadenken. Het werkt. Ik neem tenminste niet aan, dat iemand op het politiebureau heeft ingetikt ‘Welke k******k heeft die en die belaagd en vermoord? Dat ChatGPT het wist. Een verdachte opsporen is mensenwerk.

Na het nieuws dat een verdachte was opgepakt, verzuchtte menigeen ‘En nu Bram nog’. Eerlijk gezegd dacht ik dat ook. Die wóónt hier nota bene, met zijn hele familie. Hoe moeilijk kan het zijn? Het bewijst maar weer eens, dat wolven slimmer zijn dan mensen. Logisch, dat ze verwachten dat wolven wél de biodiversiteit zullen vergroten. Wij maken die alleen maar kapot.

Er is een enorm verschil tussen structureel voorkomend (seksueel) geweld tegen vrouwen en de aanwezigheid van een probleemwolf. Maar op de een of andere manier zijn vrouwen en kinderen altijd de pineut. Vorige week liep ik met een oude vriend het bos in. Hij woont in een wolf-vrije omgeving en vroeg belangstellend wat de instructies waren, voor het geval we een opdringerige wolf zouden tegenkomen. ‘Jezelf groot maken’, lepelde ik op. De andere maatregelen – stok, fluitje, langzaam achteruitlopen of gewoon helemaal thuis blijven – kwamen niet over mijn lippen. Vanaf twee meter hoogte grinnikte hij me toe: ‘Nou dát gaat lukken’.

Nooit een telefoon aan je oor, je sleutelbos in je vuist, een fluitje om je nek. Best handig om een grote vent te zijn en je veilig te voelen. Maar vrouwen moeten ook veilig zijn. Dat is mensenwerk. Word niet lui en doe er iets aan!

Carol Dohmen