Annette Born met haar uitgever Jonathan Ursem.
Annette Born met haar uitgever Jonathan Ursem. (C) Fleur Born

Annette Born presenteert negende boek: Waarheen, waarvoor. Achter de schermen van de dood

1 april 2024 om 16:59 Mensen Tips van de redactie

ZEIST Annette Born presenteerde op 1 maart haar negende boek: Waarheen, waarvoor, met als ondertitel: ‘achter de schermen van de dood’.

Annette vertelt hoe het boek tot stand kwam. ,,Naast mijn werkzaamheden als auteur heb ik altijd een fascinatie gehad voor de dood. Ik overwoog zelfs een baan in de uitvaartbranche. Maar, de dood dat is ook best een beetje eng. Toch bleef het idee om te werken in deze bijzondere branche aan mij knagen. Eng of niet, ik wilde het zelf ervaren. Ik solliciteerde bij een groot uitvaartcentrum en crematorium in Nieuwgein en werd aangenomen als gastvrouw. In deze rol was ik samen met mijn collega’s de spil in het web. Het begeleiden van rouwbezoeken, het bijstaan van nabestaanden, assisteren van de uitvaartleiders, verzorgen van de koffiekamer. Alles wat je maar kunt verzinnen komt voorbij in dit werk. Een baan waarin je telkens maar één kans krijgt om het meer dan goed te doen, waar je op het scherpst van de snede presteert en waar je te maken krijgt met diep verdriet.In deze baan maakte ik kennis met alle disciplines die voorbij komen tijdens een uitvaart.’’

LAATSTE VERZORGING

,,Niet alleen mijn directe collega’s maar ook bijvoorbeeld het team wat de laatste verzorging doet. Mensen die werken voor een bedrijf wat allerlei diensten biedt op het gebied van dood. Denk hierbij aan misdrijven, suïcide, overledenen die per toeval worden ontdekt. Uitvaartleiders die gespecialiseerd zijn in kinderuitvaarten, alles passeerde de revue. Ik had maar één vraag: Hoe doe je dat? Hoe ga je om met je eigen emoties wanneer je geraakt wordt?’’

De auteur vervolgt: ,,Deze lijn trok ik in gedachten door. Want er zijn nog veel meer beroepen die veel van een mens vragen. Denk aan een forensisch rechercheur. Wat doet het met hem/haar wanneer je een stoffelijk overschot aantreft? Kinderen? Hoe gaan we om met overleden kinderen? Iets waar we in dit vak allemaal mee te maken krijgen.

Tijdens mijn werkzaamheden deed ik onderzoek, sprak ik met al deze disciplines die ons rouwcentrum bezochten. Het is balanceren op dun koord. Werk waarbij je nooit kunt verzaken, je geen enkele fout kunt veroorloven, onder tijdsdruk staat en ook je eigen emoties hebt.

Nog altijd bestaat het beeld dat een uitvaartleider zorgt voor de rouwkaarten en voor een uitvaartdienst. Daarmee doen we de uitvaartleider tekort. Net zoals er veel onwetendheid is over de mensen die werken met de dood. Je staat altijd aan, leeft met de telefoon, zorgt dat je soms onzichtbaar en toch zichtbaar bent.’’

PORTRETTEN

In haar boek heeft Annette twintig mensen geportretteerd die werken met de dood. Van de stervensbegeleidster tot de uitvaartleider. Van de rouwfotograaf tot de forensisc h rechercheur. Van iemand die extreme laatste verzorging doet, dus mensen die niet meer toonbaar zijn toch toonbaar te maken tot een uitvaartleidster die zich enkel richt op kinderuitvaarten. Uiteraard komen er nog meerdere disciplines aanbod. Ook interviewde ze twee nabestaanden van een suïcide die open en eerlijk vertellen hoe belangrijk het is geweest dat zij afscheid konden nemen van hun dierbare. Annette: ,,Juist door het feit dat zij fysiek afscheid hebben kunnen nemen wat in eerste instantie niet mogelijk leek, hebben zij hun rouwproces beter kunnen doorleven. Afscheid nemen van een dichte kist is heel, heel lastig.
Hoewel ik voor mijn werk veel meemaakte heb ik een dag meegelopen met Rouwservice Nederland. Deze dag heeft een ongekende indruk op mij gemaakt. In mijn boek beschrijf ik alles wat ik gedurende deze dag meemaakte, want niets is zeker op een werkdag. Het ene moment worden de werknemers ingezet om lichaamsdelen van het spoor te halen, het andere moment vervoeren zij een overledene naar het - door de familie gekozen- rouwcentrum. De enige zekerheid die je hebt op zo’n werkdag is dat je sloten met koffie drinkt. Cafeïne. De energie om weer door te gaan.’’

GEEN HORRORBOEK

,,Dit boek heeft een gezicht geven aan alle mensen die zo van belang zijn maar we in feite heel weinig zien. Ik wilde ze een podium geven, zonder dat mijn boek een horrorboek zou worden. Dit boek gaat niets uit de weg, maar is met groot respect geschreven.

De portretten eindigde ik met de vraag: ‘Ben je bang voor de dood’. De antwoorden hierop zijn heel divers. De dood blijft voor vrijwel iedereen een groot mysterie. 

Gedurende het schrijven van dit boek kreeg ik zelf te maken met een suïcide. Wij kregen in onze familie te maken met een zeer tragische gebeurtenis. Mijn nichtje verloor binnen drie jaar tijd haar zoons. Een drama wat je niet uit kunt leggen, laat staan begrijpen. Twee jongens die beiden drieëntwintig jaar oud zijn geworden. In dezelfde maand, op dezelfde wijze overleden. Met één verschil, er zat drie jaar tussen. Dit gruwelijke leed kon mijn nichtje niet dragen. Zij besloot na de dood van haar jongste zoon een einde aan haar leven te maken. Deze tragedie, met de rouw vers in mijn lijf zorgde ervoor dat ik in het schrijfproces heel dicht bij mijn gevoel kwam. Misschien heeft het schrijven me soms zelfs geholpen. Al waren er ook dagen en nachten dat de tranen vloeiden op mijn toetsenbord.’’

‘’Inmiddels ben ik niet meer werkzaam in het rouwcentrum/ crematorium. Mijn krachten heb ik gebundeld door mijn passies te combineren: schrijven, spreken, nabestaanden bijstaan. Ik werk als uitvaartspreekster, schrijf levensverhalen die ik voordraag tijdens de uitvaart. Hierin sta ik tevens de nabestaanden samen met de uitvaartleider bij.  

Van schrijven valt altijd veel te leren. Iets wat in mijn vorige boeken al vaak tegenkwam, bijdit boek raakte ik de kern van het bestaan. Ik besef dat het niet iedereen gegeven is omfladderend door het leven te gaan. Het leven is best heel ingewikkeld. De dood gaat uiteindelijk over het leven. Wat die dood nou exact is? Een overgang? De weg naar een paradijs? Naar een God? De fysieke dood is echt dood. Heb elkaar lief. Laat geen onuitgesproken woorden liggen. Doe niets waar je later spijt van krijgt. Het is namelijk zinloos. Leef!’’

Het boek van Annette is te koop bij alle boekhandels.  

Meer informatie: www.annettebornspreekt.nl

Deel dit artikel via:
advertentie
advertentie