‘Beperkingen zijn juist uitdagingen’

Emile van der Kruk wilde graag kunstschilder worden. Dat vond hij echt een vak. “Ik schilder wel, maar dat wil niemand hebben, al geef ik er geld bij. Terwijl het toch mijn grote passie is. Maar in het beeldhouwen voeg ik wel elementen uit de schilderkunst toe.”

door Adriënne Nijssen

Den Dolder - Gaan beeldhouwen was voor Emile een keuze die voortkwam uit een totale afwijzing van de economie. “Ik wilde niet meedoen met economische blokken. Je moest een soort omweg maken en dat was voor mij de kunst. Dat het geen functie had, dat het geen zin had en nergens goed voor was, was voor mij juist goed. Ik koos er voor om niet mee te doen aan materialisme. Ik doe nog steeds dat soort dingen. Ik probeer nog altijd niet bij Shell te tanken.”

Ooit gaf Emile les op de Amersfoorts Academie voor Beeldende Vorming en de Rotterdamse Avondacademie. “Ik heb kunstgeschiedenis gestudeerd in Utrecht. Ik vond het wel fantastisch om zo diep op kunst door te gaan en wat het symbolisch allemaal openbaart.”

Maar het liefst van al is Emile gewoon bezig. “Ik heb in de ochtend een idee en dat moet ’s avonds af zijn. Want de volgende dag heb ik weer een nieuw idee. Of wel tien. Techniek vind ik storend. Ik hou juist van het fysieke van ambachtelijk werk. Dat je je spieren gebruikt. Boomstammen doorzagen. Zo’n kettingzaag is de methode om heel snel te werken. Vroeger maakte ik elke dag een beeld. Soms begin ik aan een beeld en hou ik weer op. Dan staan er soms twintig beelden half af. Niet alles wat je verzint lukt ook. Dan moet ik toch aan een ander beeld beginnen. Want als ik voor twaalf uur niks gedaan heb, krijg ik migraine. Dan ontplof ik van binnen.”

Zijn eerste tentoonstelling was in Antwerpen in een heel mooi pakhuis. “Al mijn vrienden en al familie kwamen, zo ook mijn ouders. Maar er kwamen bijna geen bezoekers. Aan het eind van de avond verkocht ik toch een werk voor driehonderd gulden. Mijn vader zag er niks in en vroeg me of dat niet strafbaar was. Ik was zelf heel blij.’’ En zo is het gebleven, zegt Emile. “Het is vaak dat je op persoonlijke titel iets verkoopt. Men heeft je werk eerder gezien of men kent je.”

Emile houdt van beperkingen binnen zijn werk. “Met het stukje hout wat je hebt moet je iets maken. Dat beperkt me en dat heb ik nodig. Want binnen dat gegeven ga ik het dan toch proberen. Dat geeft een soort stijl. Beperkingen zijn uitdagingen die de kwaliteit van je werk omhoog brengen. En de originaliteit ook. Mensen zien dan dat het een ‘Van der Kruk’ is.”

Emile heeft geleerd dat hij iets moois moet maken. “Maar kunst is tegenwoordig veranderd naar een sociaal middel om iets te bereiken. De laatste prijs van de Tate Gallery in London werd gegeven aan een groep die kraakpanden opkocht en die verbouwden zodat het niet overgenomen werd om er kantoren van te maken. Ik juich dat toe, maar ik kan het niet. Bij mij staat de kwaliteit van het kunstwerk heel hoog in het vaandel.”